Dit is de kern van de kritiek die doorklinkt in Kamervragen van Henk Vermeer (BBB) aan demissionair minister Hermans van Klimaat en Groene Groei.
De kwestie
De zogeheten ELYgator-waterstoffabriek van Air Liquide op de Maasvlakte krijgt ongeveer 50 miljoen euro subsidie uit de regeling Opschaling volledig hernieuwbare waterstof via elektrolyse (OWE). Deze elektrolyser van 200 megawatt zal jaarlijks zo’n 23.000 ton groene waterstof produceren.
Een groot deel van deze waterstof, namelijk 65 procent, gaat naar de TotalEnergies-raffinaderij in Antwerpen. Hierdoor belandt een aanzienlijk deel van de CO₂-reductie in België in plaats van in Nederland. Dit terwijl Nederland wel volledig opdraait voor de subsidie. Tweede Kamerlid Vermeer wil daarom van de minister weten hoeveel van de in totaal 700 miljoen euro aan OWE-subsidies naar projecten gaat waarbij klimaatvoordelen in het buitenland terechtkomen. Ook vraagt hij of Nederland nog recht houdt op de CO2-reductie in internationale of ETS-boekhouding.
Bredere trend
De Air Liquide-casus lijkt volgens hem onderdeel van een bredere ontwikkeling. TotalEnergies en Air Liquide werken samen aan meerdere waterstofprojecten in Nederland die gericht zijn op het verduurzamen van raffinaderijen. Zo tekende TotalEnergies recent een tolling-overeenkomst voor 130 megawatt van de ELYgator-elektrolyser, specifiek voor de productie van 15.000 ton groene waterstof per jaar voor hun platform in Antwerpen.
De BBB-fractie vraagt zich af of Nederland wel slim genoeg omgaat met zijn subsidiegeld. ‘Deelt u de mening dat Nederlandse subsidie niet moet leiden tot buitenlandse CO₂-reductie?’ vraagt Vermeer aan de minister. Ook wil hij weten hoeveel Nederlandse bedrijven bij deze subsidieronde buiten de boot zijn gevallen ten gunste van buitenlandse spelers.
Europese regels
Een belangrijke vraag van Vermeer is onder welke Europese regels het verboden zou zijn om bij subsidies te eisen dat de opbrengst in Nederland wordt benut. De waterstofsubsidieregeling OWE heeft als doel om Nederland te helpen zijn klimaatdoelen te halen en de productie van hernieuwbare waterstof aan te moedigen.
Vermeer vraagt de minister of er bij de subsidieverlening eisen zijn gesteld over waar de klimaatwinst moet neerslaan. Als dit niet het geval is, wil hij weten waarom niet. De parlementariër pleit voor een directe stopzetting van Nederlandse subsidies waarmee buitenlandse CO2-reductie wordt gerealiseerd.
De juni 2025-editie van Solar Magazine schenkt aandacht aan het installeren van zonnepanelen in oost-westopstellingen, verdienmodellen in het post-salderingstijdperk, agri-pv en offgrid pv-installaties.