Wijnand van Hooff: ‘Er kan weer over zonne-energie worden gepraat met Den Haag’

Hoe kijk jij naar Kabinet Jetten I, wat verwacht je van het nieuwe kabinet?
‘Het ging lange tijd heel goed. Zo hebben we vijftien jaar lang heel veel zonnepanelen in Nederland geïnstalleerd. Daar kwam de afgelopen jaren de klad in, en we hadden wat dat betreft weinig aan de vorige regering. Er waait nu een nieuwe politieke wind. Ik ben positief.’

Waarom?
‘De woorden “zonne-energie” en “batterijen” mogen dan niet één keer voorkomen in de regeringsverklaring, en “salderen” ook niet, maar er wordt wel weer expliciet ingezet op verduurzaming en op een aantal thema’s die de pv- en windsector veel goeds zullen doen, bijvoorbeeld ten aanzien van de aanpak van netcongestie.’

Wat wordt daarover gezegd?
‘Dat het nu echt gaat worden aangepakt. Er wordt zelfs gesproken over een crisiswet. Snelle uitbreiding, harde deadlines, en regels die flex en opslag rendabel maken zijn daarin essentieel. Want zonder flexoplossingen zoals batterijen blijft deze aanpak een papieren belofte. Het kabinet moet echt zorgen dat opslag mee kan doen en loont, anders loopt het hele systeem vast. Overigens: wat mij betreft is netcongestie een vloek en een zegen.’

Waarom?
‘Het zit de uitrol van grote zonne-energiesystemen serieus in de weg omdat veel zonne-energieprojecten niet kunnen worden aangesloten. Aan de andere kant: afnamecongestie is/wordt wellicht een nog groter probleem dan invoedingscongestie. Dat wil zeggen dat je meer groene stroom moet gaan opwekken dicht bij waar die stroom ook direct kan worden gebruikt. Dit is een uitgesproken kans voor onze sector.’

De regering wil elektrificatie versnellen?
‘Exact, en dat is essentieel voor verdere doorontwikkeling van zon en wind in Nederland. Tot voor kort was iedere kilowattuur opwek die erbij kwam gewoonweg prima. We zijn inmiddels op een punt in onze energietransitie beland dat het aanbod van groene stroom met regelmaat groter is dan de vraag naar stroom. De groei van opwek en vraag naar groene stroom moeten zoveel mogelijk gezamenlijk oplopen om het systeem in balans te kunnen houden. Daarvoor is er voldoende aandacht voor opslag en elektrificatie nodig.’

En financiële zekerheid…
‘Daarnaast is het van belang dat investeerders weten waar ze aan toe zijn als zij investeren in duurzame energieprojecten. Onder het vorige kabinet was het de vraag of de SDE++-subsidie wel zou worden doorgezet. En toen daartoe werd besloten, was er geen budget beschikbaar. Het nieuwe kabinet heeft aangegeven dat er tot 2030 jaarlijks een bedrag van 8 miljard wordt gereserveerd voor het ondersteunen van grootschalige duurzame energieprojecten. Dat is heel goed nieuws voor onze sector.’

Dat is allemaal papier…
‘Dat klopt. Deze plannen worden gesteund door 66 van de 150 zetels in de Tweede Kamer. Om ze echt te realiseren, moet het minderheidskabinet coalities vormen. Wat daarbij helpt, is dat de polder is betrokken bij de totstandkoming, ook wij via onze strategische partners. Het gaat absoluut helpen als de regering naar het parlement stapt met de boodschap dat iedereen dit wil.’

Maar the devil is in the details, in de uitwerking.
‘Het is mooi om te zeggen dat je netcongestie gaat aanpakken en inzet op netvriendelijke oplossingen, maar wat bedoel je daar exact mee en hoe gaan we dat dan doen? Tegelijkertijd zijn er op dit vlak al belangrijke zaken in gang gezet, zoals flexcontracten, het invoeren van tijdgebonden nettarieven, en – waar wij een stuk minder blij mee zijn – ook invoedingstarieven voor producenten. En wat betreft elektrificatie wordt een interessante nieuwe term genoemd.’

Welke?
‘Indirecte Kosten Compensatie, oftewel IKC. Dit betekent in feite dat wordt gewerkt aan een kostencompensatieregeling voor industriële partijen die (duurzame) stroom afnemen. Hierdoor wordt elektrificatie interessanter. Hoe dat er precies uit zal gaan zien, is nog ongewis. Daarnaast wordt 800 miljoen euro uitgetrokken om lagere overheden te ondersteunen in het vormgeven van klimaatbeleid. Elektrificatie is daar een onderdeel van, bijvoorbeeld wat betreft warmte en mobiliteit.’

Uitgestelde levering – het door laten lopen van SDE++-subsidie bij tijdelijke opslag in een batterij – kan ook een groot verschil maken voor de pv-sector. Daar werd stevig voor gepleit door Holland Solar, maar het gaat niet door…
‘Daar is het laatste woord nog niet over gezegd. Opslag moet worden gefaciliteerd door de overheid. Zo kun je flexcontracten willen uitrollen in het kader van het bestrijden van het vollopen van stroomnetten, maar daarvoor zijn dan wel batterijen nodig. En wil je energyhubs creëren, dan kan dat ook niet zonder opslag. Het nieuwe kabinet moet hier dus iets mee, het kan niet anders.’

Er breekt een nieuwe tijd aan, ook voor Holland Solar en NedZero?
‘Na 2 jaar stilstand staat de deur weer open in Den Haag. Er wordt weer met elkaar gepraat, men wil weer vooruit, ook als het gaat over zonne-energie. Dat is van groot belang om onze klimaatdoelen te realiseren, energiekosten te drukken en in het kader van meer geopolitieke onafhankelijkheid in onze energievoorziening. Daarnaast helpt het op het vlak van militaire veiligheid. Kijk naar Oekraïne. Zou daar een kerncentrale worden gebombardeerd, dan ligt de energievoorziening in vrijwel het hele land plat. Een decentraal energiesysteem, en denk daarbij tevens aan opwek en opslag door consumenten en die energyhubs, is veel minder kwetsbaar. Ook dat is een belangrijk besef in deze rare tijd.’

Solar Solutions Amsterdam vindt plaats in Expo Greater Amsterdam te Vijfhuizen. De vakbeurs is van dinsdag 10 tot en met donderdag 12 maart van 10.00 tot 17.00 uur geopend. Op dinsdag 10 maart vindt in de Solar & Storage Magazine Seminar Area om 12.45 uur een debat plaats over het energiebeleid van het nieuwe kabinet. Bestel hier gratis toegangskaarten voor de vakbeurs Solar Solutions Amsterdam.