Rolls-Royce Solutions: ‘Investeerders kopen geen batterijcellen maar kasstromen’

Rolls-Royce is een peperduur automerk…
‘Dat is jaren geleden verkocht. Rolls-Royce Solutions richt zich onder meer op vliegtuigmotoren, warmtekrachtkoppeling, gasmotoren en dieselmotoren. Ik werk als business development manager Benelux voor de sustainable tak, die zich voornamelijk bezighoudt met batterijen. Wij richten ons op grootschalige utility-scale opslagsystemen, vanaf tientallen megawatt en groter. We leveren voornamelijk aan ontwikkelaars van wind- en zonneparken, energiecentrales en netbeheerders.’

Jullie rol is?
‘Die van integrator. We doen het volledige turnkey-pakket van het civiele werk en het elektrische werk tot alle componenten zoals batterijen, omvormers, trafo’s, het besturingssysteem en de rest van de balance of plant. De meeste klanten komen bij ons met een greenfield-locatie en een aantal maanden later leveren wij een werkend, aangesloten systeem op.’

Hoe succesvol zijn jullie?
‘We richten ons op grootschalige projecten van tientallen megawatts en groter. In Europa zijn er maar een beperkt aantal partijen die zulke projecten kunnen realiseren. Rolls-Royce behoort tot die groep, mede dankzij onze schaal, balans en langetermijnondersteuning.’

Jullie markt krijgt nu echt tractie?
‘We staan aan het begin. Netbeheerders verwachten een ontzettend sterke groei. Consultancybedrijven zijn vaak nog wat optimistischer. De waarheid ligt waarschijnlijk ergens in het midden. Hoe dan ook: de potentie is enorm, er zal meer worden geïnstalleerd. Dat wordt van alle kanten gedreven: door de energietransitie als geheel, met elektrificering, maar ook simpelweg door meer stabiliteitsvraag op de stroomnetten.’

Rolls-Royce heeft gekozen voor zo’n prominente rol als sponsor op Solar Solutions Kortrijk?
‘Onze focus in de Benelux lag vooral op Nederland, waar de netcongestieproblematiek groot is. Maar in België zien we nu dezelfde ontwikkeling gloren. We zijn er bovendien al decennialang actief met gasmotoren en dieselgeneratoren en hebben een productielocatie in Luik. De stap naar de Belgische batterijenmarkt komt dus voort uit onze ervaring elders. Deze vakbeurs is een van de plekken waar we ons willen profileren.’

Jullie geven er ook een presentatie: ‘Financierbare flexibiliteit: van netcongestie naar businesscases met batterijopslag en gasmotoren.’ Die laatste zijn niet bepaald duurzaam…
‘Wanneer we het hebben over netcongestieproblemen, kunnen gasmotoren een onverwachte bijdrage aan de oplossing leveren. Dat klinkt wat tegenstrijdig, want ook in Nederland willen we juist van het gas af. In ons seminar lichten we onder meer een project in Utrecht toe, in opdracht van de lokale netbeheerder. Daar worden gasgeneratoren ingezet om netcongestie te voorkomen.’

Hoe zit dat precies?
‘De kabels en aansluitingen die er liggen, hebben het grootste deel van het jaar ruim voldoende capaciteit. Alleen op specifieke momenten – als de vraag piekt en het aanbod van wind en zon terugvalt – schiet die tekort. In de donkere maanden is dat zelden een kwestie van een paar uur. Batterijen kunnen dat technisch prima aan, maar om aaneengesloten 50 tot 100 uur voldoende vermogen te kunnen leveren, heb je heel veel kostbare batterijcapaciteit nodig. Financieel is dat nauwelijks rond te rekenen. Draai je gasgeneratoren continu, of dagelijks een paar vaste uren, dan is dat evenmin goedkoop. Maar voor dit onvoorspelbare, incidentele profiel zijn ze ideaal: ze staan stil tot ze nodig zijn, en overbruggen dan die lange piek – zonder dat je een batterijpark bouwt dat het grootste deel van het jaar ongebruikt blijft.’

Hoe lastig is die boodschap?
‘Het vergt uitleg, dat merkten we ook bij de presentaties over dit project. Maar denk je door naar de uitkomst, dan is dit uiteindelijk een betere oplossing dan het alternatief. Bovendien is het een tussenstap: de uitstoot van gasmotoren is al veel schoner dan 10 jaar geleden. Naarmate de energietransitie vordert – meer wind, meer zon en wellicht ook kernenergie – groeit ook de opslagcapaciteit. Daarnaast krijgen we ook de ruimte om steeds meer waterstof bij te mengen en steeds minder gas te gebruiken. Zo faseren we de gasmotoren stap voor stap uit.’

Jullie belangrijkste boodschap in Kortrijk is?
‘Een belangrijk thema is de financierbaarheid, de businesscase van projecten – daar draait het uiteindelijk om. Een batterij, een gasmotor of wat dan ook leveren is één ding, maar het gaat steeds meer om wat erachter zit.’ Waar de discussie 5 jaar geleden nog vooral over de techniek ging, gaat die nu vooral over de uitvoering. Bankability is steeds vaker de factor die bepaalt welke projecten gerealiseerd worden en welke niet.’

Welke elementen bepalen de financierbaarheid?
‘Een project op dag één laten draaien is goed te doen. Maar investeerders kopen uiteindelijk geen batterijcellen, gasmotoren of omvormers. Ze kopen voorspelbare kasstromen. Daarom kijken financiers vooral naar zaken als performance guarantees, uptime, servicecontracten, resterende capaciteit en het risico dat verbonden is aan de leverancier. Als leveranciers wegvallen of niet meer achter hun product staan, raakt dat direct de financierbaarheid, want banken kijken niet zozeer naar wat een systeem doet, maar naar wie ervoor zorgt dat het dat blijft doen. Daarom telt het formaat en de diversificatie van een bedrijf als Rolls-Royce zo zwaar mee.’

Sustainable Solutions Kortrijk en CleanTech Xpo zijn op 23 en 24 september geopend van 9.30 tot 17.00 uur in Kortrijk Xpo, uitsluitend toegankelijk voor vakbezoekers uit onder meer België, Nederland en Noord-Frankrijk. Met invitatiecode SOLARMAG is een bezoek gratis; zonder code zijn de kosten 75 euro exclusief btw.