EU tikt Nederland op de vingers vanwege uitblijven regels over energiedelen met buren en vrije leverancierskeuze

De Europese Commissie richt zich op 2 afzonderlijke richtlijnen die lidstaten al hadden moeten omzetten in nationale wetgeving. In beide gevallen staat Nederland op de lijst van landen die een formele aanmaningsbrief ontvangen.

Energiedeling niet omgezet
De eerste procedure betreft richtlijn 2024/1711, die de Europese elektriciteitsmarkt moderniseert. 2 onderdelen hadden lidstaten voor 17 juli moeten omzetten: de uitbreiding van het recht van consumenten om vrij van leverancier te wisselen en het recht op energiedelen. Dat laatste stelt inwoners in staat om met buren of andere partijen lokaal opgewekte energie, zoals stroom van zonnepanelen, onderling te delen.

18 lidstaten, waaronder Nederland, hebben die omzetting niet of niet volledig gemeld. De Europese Commissie stuurt hen nu een aanmaningsbrief en geeft de landen 2 maanden de tijd om alsnog te reageren en de richtlijn te implementeren.

Het recht op energiedelen is relevant voor de snelgroeiende markt van energiegemeenschappen en collectieve zonnepaneelinstallaties op gebouwen. Zolang het niet in nationale wetgeving is verankerd, kunnen nieuwe exploitatiemodellen voor gedeelde zonne-energie moeilijk van de grond komen.

Waterstof ook achterstallig
De tweede procedure betreft richtlijn 2024/1788, de nieuwe Europese richtlijn voor waterstof en gedecarboniseerd gas. Die had uiterlijk 5 augustus in nationale wetgeving omgezet moeten zijn. Van alle 27 EU-lidstaten heeft alleen Italië dat voor de deadline gerealiseerd.

De overige 26 landen, waaronder Nederland, ontvangen eveneens een aanmaningsbrief. De richtlijn introduceert een regelgevend kader voor specifieke waterstofinfrastructuur en wil de inzet van hernieuwbare en CO2-arme gassen bevorderen, de leveringszekerheid waarborgen en energie betaalbaar houden.

2 maanden reactietijd
In beide gevallen geldt hetzelfde proces: de betrokken lidstaten krijgen 2 maanden om te reageren en de omzetting alsnog te voltooien. Reageren ze onvoldoende, dan kan de Commissie doorgaan naar een zogenaamd met redenen omkleed advies, de volgende stap in de inbreukprocedure.

Uiteindelijk kan de zaak worden doorverwezen naar het Europese Hof van Justitie, dat een boete kan opleggen.