Beloofde besparing groenestroomcertificaten valt op Vlaamse stroomfactuur 121 miljoen euro lager uit

Raf Van Gestel (PVDA) heeft de Vlaams minister van Energie tijdens een commissievergadering in het Vlaams Parlement aan de tand gevoeld over het schrappen van de groenestroomcertificaten bij negatieve stroomprijzen. Van Gestel beklaagde zich onder meer dat het parlement het nieuws via de pers moest horen. Depraetere erkende dat het besluit viel terwijl het parlement reces had.

Minder dan beloofd
Het aanzienlijke verschil tussen de oorspronkelijke belofte van 300 miljoen euro besparing en de huidige 179 miljoen heeft volgens Depraetere 2 oorzaken. Ten eerste bleek de nieuwe studie van Trinomics veel nauwkeuriger dan de eerste berekening. ‘De eerste inschatting was een inschatting, een berekening, maar de studie heeft veel meer in detail bekeken wat er echt effectief mogelijk was’, licht de minister toe. Ten tweede zijn er sindsdien 8 maanden meer verstreken: de berg groenestroomcertificaten met een hoge prijs is daardoor al kleiner geworden, en hoe later de maatregel ingaat, hoe minder certificaten er kunnen worden ingehouden.

PVDA stelde de vraag of de besparing deels puur kalenderwerk is. ‘Hoeveel van die besparing is dan echt het werk van deze regering? Want dat is puur kalenderwerk’, aldus Van Gestel. Depraetere wees op de 2 maatregelen die haar kabinet wél actief inbrengt: de ingreep op de certificaten en een geplande taxshift. ‘We zien allemaal wat er vandaag met de gasprijzen gebeurt. We hebben daar helaas heel weinig impact op. Het enige wat we kunnen doen, is het alternatief goedkoper maken’, duidt de minister.

Oneerlijk systeem
Voor Depraetere gaat de maatregel om meer dan de euro’s. ‘Voor mij was het aantal euro’s ook nooit de hoofdreden om dit te doen, want ook 10 euro is natuurlijk op jaarbasis op zich beperkt’, vertelde ze. ‘Voor mij gaat het er vooral om dat dit oneerlijk is, dat het niet fair is dat sommigen subsidies krijgen om een overschot op het stroomnet te zetten en dat andere mensen daar dan voor betalen’, aldus Depraetere.

Door de subsidie te schrappen verwacht ze bovendien minder momenten met negatieve tarieven, wat gunstig uitwerkt voor de elektriciteitsfactuur van eigenaren van zonnepanelen.

Certificaten uit de factuur
PVDA wil verder gaan dan de maatregel voor negatieve prijzen. De partij wil de groenestroomcertificaten volledig uit de elektriciteitsfactuur halen, een belofte die toenmalig minister Bonte (Vooruit) nog deed maar die verdween uit het regeerakkoord van de huidige regering. ‘Kosten die niets met uw verbruik te maken hebben, horen niet op die factuur’, stelde Van Gestel.

De PVDA-fractie wil die kosten onderbrengen in de begroting, zodat de sterkste schouders de zwaarste lasten dragen. Depraetere reageerde er niet rechtstreeks op en wees erop dat de certificatenmarkt sowieso uitdooft: het verplichte quotum voor groenestroomcertificaten daalt van 11 procent nu naar 8 procent in 2030. De besparing van 179 miljoen euro op de certificaten staat bovendien los van de geplande taxshift, een verlaging van de elektriciteitskosten met 175 miljoen euro per jaar, gefinancierd met middelen uit het Emissions Trading System (ETS) die vanaf 2028 beschikbaar zijn.